-

برای آزمون نظام مهندسی عمران چی بخوانیم؟ فهرست کامل منابع نظارت، محاسبات و اجرا

رشته عمران، بین همه رشته‌های نظام مهندسی، بیشترین تعداد صلاحیت را دارد: محاسبات، نظارت، اجرا، طرح و اجرای گود، پی و سازه نگهبان و ارزیابی و بهسازی. به همین دلیل شباهت‌ها و تفاوت‌های بسیاری در منابع صلاحیت‌های عمران دیده می‌شود. در ادامه به بررسی منابع آزمون نظام مهندسی عمران می‌پردازیم.

منابع آزمون نظام مهندسی عمران در هر ۵ صلاحیت

در جدول زیر، منابع هر پنج صلاحیت را کنار هم آورده‌ایم تا مجبور نباشید پنج فهرست جداگانه را مقایسه کنید.

  • نکته مهم در مورد جدول: برای دو صلاحیت تخصصی‌تر رشته عمران (گود و پی و بهسازی)، فقط منابع اصلی و مستقل هرکدام را در جدول مشاهده می‌کنید. چند مورد از منابع محاسبات نیز در این دو آزمون مطرح هستند که دفتر مقررات ملی آن‌ها را به‌عنوان «تذکر» ذکر کرده است؛ این موارد را بعد از جدول و در بخش اختصاصی صلاحیت بهسازی و گودبرداری توضیح می‌دهیم.

ماده آزمون

محاسبات

نظارت

اجرا

گود و پی

بهسازی

قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان و آیین‌نامه‌های اجرائی آن – ویرایش 1390

–

✓

✓

–

–

تصویب‌نامه شماره 160277/ت52660ه (اصلاح موادی از آیین‌نامه اجرایی قانون)

–

✓

✓

–

–

نظامنامه رفتار حرفه‌ای اخلاقی در مهندسی ساختمان

–

✓

✓

–

–

قراردادها و شرایط عمومی پیمان

–

✓

✓

–

–

مقررات، قوانین و ضوابط حقوقی و انتظامی مرتبط با ساخت‌وسازها و امور قراردادها

–

✓

✓

–

–

قوانین مرتبط با صنعت بیمه، مالیات، کار و قانون مدنی *

–

–

✓

–

–

مدیریت ساخت و نظام برنامه‌ریزی و کنترل پروژه *

–

–

✓

–

–

مبحث دوم (نظامات اداری) – ویرایش 1384

–

✓

✓

–

–

مبحث سوم (حفاظت ساختمان‌ها در مقابل حریق) – ویرایش 1395 [غلط‌نامه]

–

–

✓

–

–

مبحث چهارم (الزامات عمومی ساختمان) – ویرایش 1396 + پیوست ضوابط حفاظتی-انتظامی 1403

–

✓

✓

–

–

مبحث پنجم (مصالح و فرآورده‌های ساختمانی) – ویرایش 1396

–

✓

✓

–

–

مبحث ششم (بارهای وارد بر ساختمان) – ویرایش 1398

✓

✓

✓

–

–

مبحث هفتم (ژئوتکنیک و مهندسی پی) – ویرایش 1400 (شامل مکانیک خاک، گودبرداری، پی‌سازی و سازه‌های نگهبان)

✓

✓

✓

✓

–

مبحث هشتم (طرح و اجرای ساختمان‌های با مصالح بنایی) – ویرایش 1398 + دستورالعمل دیوارهای بنایی محوطه 1403

✓

✓

✓

–

–

مبحث نهم (طرح و اجرای ساختمان‌های بتن‌آرمه) – ویرایش 1399 [غلط‌نامه]

✓

✓

✓

–

–

مبحث دهم (طرح و اجرای ساختمان‌های فولادی) – ویرایش 1401، به‌همراه راهنمای جوش و اتصالات جوشی 1390

✓

✓

✓

–

–

مبحث یازدهم (طرح و اجرای صنعتی ساختمان‌ها) – ویرایش 1400

–

✓

✓

–

–

مبحث دوازدهم (ایمنی و حفاظت کار در حین اجرا) – ویرایش 1403

–

✓

✓

–

–

مبحث سیزدهم (طرح و اجرای تاسیسات برقی ساختمان‌ها) – ویرایش 1395 [غلط‌نامه]

–

–

✓

–

–

مبحث چهاردهم (تاسیسات مکانیکی) – ویرایش 1396 [غلط‌نامه]

–

–

✓

–

–

مبحث پانزدهم (آسانسورها و پلکان برقی) – ویرایش 1392 [فقط ضوابط مربوط به معماری]

–

–

✓

–

–

مبحث شانزدهم (تاسیسات بهداشتی) – ویرایش 1396

–

–

✓

–

–

مبحث هفدهم (سامانه گاز طبیعی در ساختمان) – ویرایش 1403

–

–

✓

–

–

مبحث هجدهم (عایق‌بندی و تنظیم صدا) – ویرایش 1396

–

–

✓

–

–

مبحث نوزدهم (صرفه‌جویی در مصرف انرژی) – ویرایش 1404

–

✓

✓

–

–

مبحث بیستم (علائم و تابلوها) – ویرایش 1396

–

✓

✓

–

–

مبحث بیست‌ویکم (پدافند غیرعامل) – ویرایش 1395

–

✓

✓

–

–

مبحث بیست‌ودوم (مراقبت و نگهداری از ساختمان‌ها) – ویرایش 1392

–

✓

✓

–

–

مبحث بیست‌وسوم (الزامات ترافیکی ساختمان) – ویرایش 1401

–

–

✓

–

–

آیین‌نامه طراحی ساختمان‌ها در برابر زلزله (استاندارد 2800) و پیوست ششم آن – ویرایش چهارم

✓

✓

–

–

–

پیوست ششم استاندارد 2800 به‌تنهایی (طراحی لرزه‌ای و اجرای اجزای غیرسازه‌ای معماری) – ویرایش چهارم

–

–

✓

–

–

استاتیک، مقاومت مصالح، تحلیل سازه‌ها و طراحی سازه‌های فولادی و بتنی (در حد اطلاعات دانشگاهی) *

✓

✓

–

–

–

روش‌ها و جزئیات اجرایی ساختمان *

–

✓

✓

–

–

ماشین‌آلات ساختمانی و آشنایی با نحوه عملکرد، بهره‌برداری و نگهداری آن‌ها *

–

–

✓

–

–

ضوابط و مقررات شهرسازی و معماری برای افراد دارای معلولیت – ویرایش سوم 1399

–

–

✓

–

–

راهنمای طراحی دیوارهای حائل – ضابطه شماره 308 – ویرایش 1396

–

–

–

✓

–

دستورالعمل اجرایی گودبرداری‌های ساختمانی – مصوب 1391

–

–

–

✓

–

مکانیک خاک، گودبرداری، آب بندی و زهکشی گود، پی و پی‌سازی و سازه‌های نگهبان، خاک پیشرفته، پی پیشرفته و اجزاء محدود و دینامیک خاک (در حد کارشناسی و کارشناسی‌ارشد خاک و پی)

–

–

–

✓

–

دستورالعمل بهسازی لرزه‌ای ساختمان‌های موجود – نشریه شماره 360 – سال 1392

–

–

–

–

✓

راهنمای روش‌ها و شیوه‌های بهسازی لرزه‌ای ساختمان‌های موجود و جزئیات اجرایی – نشریه شماره 524 – سال 1389

–

–

–

–

✓

دستور کار و راهنمای ارزیابی ایمنی و بهسازی ساختمان‌های موجود – 1403

✓

–

–

–

–

اطلاعات عمومی مهندسی مرتبط با مهندسی عمران در مراجع علمی و فنی معتبر داخلی و بین‌المللی *

✓

✓

✓

✓

✓

فهرست منابع آزمون عمران محاسبات، کوتاه و متمرکز است. منابع نظارت، تمام مباحث محاسبات را در کنار لایه‌ای از قانون، آیین‌نامه‌های اجرایی و مباحث اداری/ایمنی در بر می‌گیرد. اجرا، پرحجم‌ترین فهرست منابع آزمون نظام مهندسی عمران را دارد، چون علاوه بر تمام مباحث نظارت، مباحث تاسیساتی هم به آن اضافه می‌شود؛ چرا که مجری ساختمان باید با همه سیستم‌های نصب‌شده در پروژه آشنا باشد، نه فقط سازه.

صلاحیت طرح و اجرای گود، پی و سازه نگهبان

این صلاحیت برای داوطلبان دارای پروانه که تجربه زیادی دارند در نظر گرفته شده است، داوطلبان باید این سه شرط را همزمان داشته باشند:

  • مدرک کارشناسی ارشد یا دکتری عمران در گرایش خاک و پی داشته باشید.

  • پروانه اشتغال در صلاحیت نظارت یا اجرای پایه یک را از قبل گرفته باشید.

  • و حداقل صلاحیت محاسبات پایه دو را هم داشته باشید.

منابع اختصاصی این صلاحیت فقط پنج مورد است (راهنمای طراحی دیوارهای حائل، دستورالعمل اجرایی گودبرداری، و مباحث تخصصی‌تر خاک و پی)، اما در فهرست منابع دفتر مقررات ملی تأکید شده که تسلط بر مباحث محاسبات (ششم، هشتم، نهم، دهم و آیین‌نامه ۲۸۰۰) هم الزامی است. از آنجایی‌که شرط اولیه این آزمون، داشتن پروانه محاسبات پایه دو است، شما به خودی‌خود روی این مباحث مسلط هستید و فقط باید منابع را مرور کنید.

صلاحیت ارزیابی، طرح و اجرای بهسازی

شرایط ورود به این صلاحیت هم مشابه گود و پی است: مدرک کارشناسی ارشد یا دکتری عمران، این‌بار در گرایش سازه یا زلزله، به‌علاوه پروانه نظارت یا اجرای پایه یک و محاسبات پایه دو. منابع اختصاصی‌ این آزمون شامل دو نشریه تخصصی بهسازی لرزه‌ای (شماره 360 و شماره 524) به‌علاوه «دستور کار و راهنمای ارزیابی ایمنی و بهسازی ساختمان‌های موجود» مصوب 1403 است.

مشابه گود و پی، در این مورد نیز تأکید شده که تسلط بر مباحث محاسبات هم الزامی است؛ با این تفاوت که فهرست موردنیاز بهسازی گسترده‌تر است و علاوه بر مباحث ششم، هشتم، نهم، دهم و آیین‌نامه 2800، مباحث مکانیک خاک، گودبرداری، پی‌سازی، سازه نگهبان، دینامیک سازه‌ها و اصول و مبانی مهندسی زلزله را هم دربرمی‌گیرد.

  • تذکر مهم: اگر بین این راهنمای 1403 و دو نشریه قدیمی‌تر (360 و 524) تناقضی وجود داشته باشد، ضوابط سخت‌گیرانه‌تر ملاک عمل است، نه لزوماً نسخه جدیدتر.

تذکرات مهم دفتر مقررات ملی در مورد تمام رشته صلاحیت‌ها

  • اگر بین متن مباحث مقررات ملی ساختمان و هر منبع فنی یا کتاب راهنمای دیگری اختلاف یا تناقضی دیده شود، آنچه در خود مباحث مقررات ملی آمده تعیین‌کننده است.

  • ویرایش‌های مشخص‌شده در جدول فقط برای خودِ مباحث مقررات ملی قطعی است؛ برای بقیه مدارک و منابع فنی معرفی‌شده، همیشه باید آخرین نسخه موجود را پیدا کنید، چون این فهرست‌ها ثابت نمی‌مانند.

  • اگر مبحثی راهنما یا دستورالعمل جداگانه‌ای داشته باشد (مثل راهنمای مبحث هفتم یا راهنمای جوش مبحث دهم)، آن راهنما هم جزو مواد آزمون محسوب می‌شود، نه یک منبع کمکی و اختیاری.

  • بردن جداول پروفیل‌های ساختمانی به جلسه آزمون، در همه صلاحیت‌های مرتبط با محاسبات و طراحی سازه ضروری است.

  • چهار مبحث در این فهرست‌ها (سوم، نهم، سیزدهم و چهاردهم) غلط‌نامه دارند؛ اگر نسخه اصلی را بدون غلط‌نامه مطالعه کنید، ممکن است اصلاحاتی که مبنای طراحی سوالات اخیر بوده از قلم بیفتد.

  • در صلاحیت محاسبات، تسلط بر روابط اساسی طراحی و تحلیل سازه‌ها هم به همان اندازه مباحث خودِ جدول اهمیت دارد.

بهترین کتاب برای آزمون نظام مهندسی عمران کدام است؟

با توجه به حجم بالای منابع، پرسش رایجی که مطرح می‌شود این است که بهترین کتاب برای آزمون نظام مهندسی عمران چیست؟ واقعیت این است که هیچ کتاب کمک‌درسی نمی‌تواند جای خودِ مباحث مقررات ملی ساختمان را بگیرد؛ همان‌طور که در تذکرات بالا هم آمد، در صورت تناقض بین یک کتاب و متن مصوب مباحث، مباحث مقررات ملی ملاک هستند.

البته با توجه به حجم بالای منابع، خیلی از داوطلبان وقت بیشتری را صرف تمرین با کتاب نمونه سوالات آزمون نظام مهندسی عمران می‌کنند تا هم با شیوه طراحی سوال آشنا شوند و هم مهارت خود را در جست‌وجوی سریع بین مباحث، افزایش دهند؛ زیرا آزمون نظام مهندسی عمران در تمام صلاحیت‌ها کتاب‌باز برگزار می‌شود.

 

دیدگاهتان را بنویسید

بخش‌های ستاره دار الزامی است
*
*

آخرین اخبار

پربازدیدترین