مجتمع پتاس خور و بیابانک؛ بزرگترین تولیدکننده در منطقه
مجتمع پتاس خوروبیابانک بهعنوان نخستین و بزرگترین تولیدکننده پتاس کشور شناخته میشود که در ابتدا برای تولید ۵۰تن کلرید پتاسیم برنامهریزی شده بود اما حالا با همت و اقدامات صورتگرفته اینمجتمع از ظرفیت اسمی تولید سالانه ۵۰هزارتن پتاس نیز عبور کرده و توانسته تولیدی بیشاز 56هزارتن در سال را بهخود اختصاص دهد.
پتاسیم مادهای است که از شورابههای معدنی استخراج شده و در بخشهای حفاری گاز، تهیه مواد اولیه پتروشیمی و کشاورزی مورد استفاده قرار میگیرد. عنصری که نادر بوده و تنها در حوزههایی از کشور از جمله خور و بیابانک واقع شده است. بدین ترتیب مجتمع خور و بیابانک نقش کلیدی در تامین نیازهای صنعتی و کشاورزی کشور در حوزه محصولات پایه پتاس ایفا میکند. جایگاهی که با دستیابی بهظرفیت تولید ۲۰۰هزارتن کلرید پتاسیم نه تنها در سطح کشور بلکه در منطقه نیز بی نظیر است و باعث شده ازجمله بزرگترین تولیدکنندگان پتاس در منطقه شناخته شود.
نکته مهم اما ایناست که محصولات تولیدی مجتمع پتاس خوروبیابانک بهدلیل کیفیت بالا نقش مهمی در کاهش وابستگی بهواردات پتاس دارند؛ موضوعی که نهتنها بهخودکفایی کشور در تامین اینماده حیاتی کمک کرده بلکه باعث صرفهجویی ارزی و تقویت اقتصاد ملی نیز شده است.
در اینبین یکی از مهمترین موفقیتهای اینمجتمع عبور از ظرفیت اسمی کارخانه تولید کلرید پتاسیم است؛ موضوعی که نتیجه بهرهگیری بهینه از شورابه اولیه و برنامهریزی دقیق در آبگیری حوضچههای تبخیر خورشیدی بوده است. استفاده از سانتریفیوژهای ۱۰۰درصد ایرانی در تولید پتاس نشاندهنده استقلال و خودکفایی صنعت پتاس کشور بوده؛ دستاوردهایی که نتیجه همت و تلاش شبانهروزی کارگران، مهندسان و مدیران اینمجتمع است.
در رابطه با تلاشهایی که در مجتمع پتاس خوروبیابانک جهت افزایش بهرهوری، افزایش تولید و بهبود کیفیت محصولات صورت گرفته با امید کوهی مدیر مجتمع پتاس خوروبیابانک گفتوگو کرده که در ادامه میخوانید.
نقش بخشخصوصی در دستیابی بهاهداف مذکور را چطور ارزیابی میکنید ؟
حضور بخشخصوصی در مجتمع پتاس خوروبیابانک نقش بسیار مهم و برجستهای داشته است. در چارچوب سیاستهای کلی اصل۴۴ قانون اساسی و بند (ت) ماده۳۵ قانون رفع موانع تولید و نیز ماده۳۵ قانون معادن، راهبری و سرمایهگذاری مجتمع بهبخشخصوصی واگذار شده است. اینواگذاری ضمن حفظ مالکیت ۱۰۰درصدی دولت بهبخشخصوصی اجازه داده تا با استفاده از توانمندیهای خود بهتوسعه و بهرهوری مجتمع کمک کند.
استفاده از توانمندیها و نوآوریهای بخشخصوصی بهویژه در زمینههای فناوری و مدیریت باعث شده تا بهاهداف تولیدی و طرحهای توسعهای خود دست یابیم. بخشخصوصی با بهرهبرداری بهینه از منابع و سرمایهگذاری بالغ بر ۰۰۰/۲۸۰میلیارریالی در پروژههای کلیدی نظیر توسعه معادن و کارخانهها و نیز سطح تبخیر توانسته ظرفیت تولید را افزایش داده و بهبود کیفیت محصولات را بهارمغان آورد.
لازم بهذکر است که اینهمکاری نزدیک با بخشخصوصی نهتنها بهافزایش تولید و بهرهوری مجتمع کمک کرده بلکه نقش مهمی در کاهش وابستگی بهواردات و تحقق خودکفایی کشور در تامین پتاس داشته است. بهطور دقیقتر در نمودار یک عملکرد مجتمع بخصوص در زمان بهرهمندی از توان بخشخصوصی مشهود میباشد.
این مجتمع چه پیشرفتهایی داشته و چه طرحهای توسعهای ویژهای در دست اقدام دارد؟
یکی از مهمترین پیشرفتهای ما در سالهای اخیر عبور از ظرفیت اسمی کارخانه تولید کلرید پتاسیم است. اینافزایش تولید نتیجه بهرهگیری بهینه از شورابه اولیه و برنامهریزی دقیق در آبگیری حوضچههای تبخیر خورشیدی بوده است. استفاده از سانتریفیوژهای صددرصد ایرانی در تولید پتاس نشاندهنده استقلال و خودکفایی صنعت پتاس کشور بوده و بهما امکان داده تا وابستگی بهواردات تجهیزات خارجی را کاهش دهیم. توسعه سطح تبخیر بهبیشاز ۲۰کیلومتر مربع از مهمترین اقدامات صورت گرفته که زمینه لازم جهت دستیابی بهظرفیت تولید ۱۰۰هزارتن را فراهم میآورد. بحق ایندستاورد نتیجه همت و تلاش شبانهروزی کارگران و مهندسان بومی است که با سرمایهگذاری مؤثر بخشخصوصی و نیز نصب و راهاندازی تجهیزات مدرن و کارآمد بهبهبود کیفیت و کمیت محصولات کمک کردند.پروژههای مهمی که در مجتمع در دست اقدام داریم اما شامل توسعه معدن بهمنظور افزایش میزان استخراج ماده معدنی، افزایش سطح تبخیر با هدف افزایش تولید کارنالیت و توسعه کارخانه بهمنظور افزایش میزان تولید پتاس است. طرحهای توسعهای باهدف بهرهبرداری از معادن شورابهای کشور مانند طرح تولید کربنات لیتیوم از منابع شورابهای، پروژه پلایای مهرجان، پلایای میانی و معدن پلایای حاج علیقلی نیز درحال اجرا هستند. مساله ایناست که اینپروژهها نقش مهمی در افزایش ظرفیت تولید و بهرهوری از منابع شورابهای کشور دارند و بهتوسعه پایدار صنعت پتاس کمک خواهند کرد.
دیگر پروژههای کلیدی نظیر احداث کارخانه گرانولسازی و فعالسازی بخش گردشگری معدنی نیز باعث ایجاد اشتغال و تقویت اقتصاد محلی شدند. اینپروژهها با سرمایهگذاری بالغ بر ۲۵۰۰۰میلیاردریالی بخشخصوصی و بهرهبرداری از ظرفیتهای محلی توانستند بهافزایش بهرهوری و توسعه پایدار کمک کنند.
چه اقداماتی در حوزه زنجیره ارزشافزوده صورت گرفته و مطرح کنید که چگونه مجتمع پتاس خوروبیابانک موفق بهدستیابی بهاینپیشرفتها شده است؟
در حوزه زنجیره ارزشافزوده اقداماتی نظیر تولید کودهای ترکیبی گرانوله و استفاده از منابع شورابهای برای تولید محصولات با ارزشافزوده بالا انجام شده است؛ اقداماتی که باعث افزایش سودآوری و بهرهوری مجتمع شدند.درخصوص اینکه چگونه مجتمع پتاس خوروبیابانک چگونه موفق بهدستیابی بهاینپیشرفتها شده نیز باید گفت که تلاشهای بیوقفه و همکاری نزدیک با بخشخصوصی، بهرهگیری بهینه از منابع و تجهیزات داخلی و رفع موانع و مشکلات محلی از جمله عوامل موفقیت ما بودند. البته چالشهای بسیاری نیز ازجمله مشکلات منطقهای و معارضان محلی وجود داشت که با پیگیریهای مستمر و هماهنگی با مقامات مربوطه توانستیم آنها را برطرف کنیم اما مهمترین دلیل در دستیابی بهاینپیشرفتها استفاده از توان مدیریتی و سرمایهگذاری بخشخصوصی توانمند بوده بهطوری که رشد جهشوار در بهرهوری و تولید پساز سال۹۸ و ورود بخشخصوصی بهتولید اینماده با ارزش صورت گرفت.
عملکرد مجتمع پتاس خوروبیابانک در بخشهای استخراج ماده معدنی و تولید کارنالیت و در بخش تولید و فروش پتاس چگونه بوده است؟
در رابطه با عملکرد مجتمع پتاس خوروبیابانک در بخش استخراج ماده معدنی و تولید کارنالیت باید گفت که پس از واگذاری مجتمع پتاس خوروبیابانک بهبخشخصوصی در سال۱۳۹۸ شاهد افزایش چشمگیر در عملکرد مجتمع بودیم. اینپیشرفتها نشاندهنده تعهد و تلاشهای مداوم تیم مجتمع برای بهبود و توسعه اینصنعت است. در بخش استخراج ماده معدنی توانستیم بهرشد قابل توجه ۷۶درصدی نسبت بهقبل از واگذاری مجتمع دست یابیم. اینرشد بیانگر تلاشهای بیوقفه تیم ما و استفاده از فناوریهای پیشرفته در فرآیندهای استخراج است.
در بخش تولید کارنالیت نیز توانستیم بهرشد چشمگیر ۱۶۰درصدی نسبت بهقبل از واگذاری مجتمع دست یابیم. اینافزایش نشاندهنده کارایی و اثربخشی فرآیندهای ما در تولید کارنالیت است که بهما امکان داده تا تولیدات خود را بهطور مستمر افزایش دهیم. متعهد هستیم که اینروند رشد را ادامه دهیم و بهتوسعه پایدار اینصنعت کمک کنیم.
در ادامه اگر روند فروش پتاس را در یک بازهزمانی چندساله بررسی کنیم بهوضوح ملاحظه میشود که مجتمع پتاس خور و بیابانک پساز واگذاری وارد یکمسیر رو بهرشد و باثبات شده است. در سالهای قبل از واگذاری فروش مجتمع نوسانات قابلتوجهی داشت و ظرفیتهای تولید و بازار بهصورت کامل فعال نبود اما پساز واگذاری با اصلاح ساختارهای مدیریتی، بهبود برنامهریزی تولید، تمرکز بر بازار و افزایش بهرهوری روند فروش بهشکل معناداری افزایش پیدا کرده است.
بعد از واگذاری فروش مجتمع نهتنها از نظر مقدار افزایش یافته بلکه روند آن پیوسته، قابل پیشبینی و پایدار شده بهگونهای که در سالهای اخیر بهارقام بالاتراز ۵۰هزارتن نیز رسیدیم. اینموضوع نشاندهنده فعالشدن ظرفیتهای واقعی مجتمع و اعتماد بازار بهتداوم تولید است.
نکته مهمتر ایناست که اینرشد فروش صرفا یکافزایش مقطعی نبوده بلکه نتیجه سرمایهگذاری هدفمند، ثبات مدیریتی و نگاه توسعهمحور بهزنجیره تولید و فروش پتاس بوده است. امروز بهنقطهای رسیدیم که میتوانیم با اطمینان از آینده فروش مجتمع صحبت کنیم و برای توسعه بازارهای جدید نیز برنامهریزی داشته باشیم.
عملکرد مجتمع پتاس خوروبیابانک در بخش اشتغالزایی را چطور ارزیابی میکنید و بگویید در زمینه مسوولیت اجتماعی چهاقداماتی صورت گرفته است؟
مجتمع پتاس خوروبیابانک با ایجاد فرصتهای شغلی متعدد در بخشهای مختلف نقش کلیدی در کاهش بیکاری و رونق اقتصادی منطقه ایفا کرده است. با فعالسازی بخش گردشگری و جلب سرمایهگذاری بخشخصوصی بستر مناسبی برای اشتغالزایی در اینحوزه فراهم شده است. با احداث کارخانه گرانولسازی و اجرای طرحهای توسعهای بهمنظور افزایش تولید نیز توانستیم فرصتهای شغلی جدیدی ایجاد و بهتقویت اشتغال در منطقه کمک کنیم.
باید گفت که مجتمع پتاس خوروبیابانک همواره بهمسوولیت اجتماعی خود پایبند بوده و اقداماتی نظیر حمایت از پروژههای محلی، ایجاد زیرساختهای لازم برای جامعه محلی و مشارکت در طرحهای اجتماعی را انجام داده است. برای آینده نیز برنامههایی برای افزایش مشارکت اجتماعی و بهبود کیفیت زندگی در منطقه داریم.
چه سرمایهگذاریهایی در بحث گردشگری صورت گرفته و پروژه گردشگری چگونه بهتوسعه گردشگری و ایجاد فرصتهای شغلی کمک کرده است؟
پروژه گردشگری مزرعه کمالآباد با ایجاد زیرساختهای گردشگری و اقامتی نقش مهمی در جذب گردشگران و توسعه اقتصادی منطقه ایفا کرده است. اینپروژه باعث ایجاد فرصتهای شغلی برای جوانان محلی و رونق اقتصادی شهرستان خوروبیابانک شده است. علاوهبراین بازسازی دهکده نمکی و توسعه آبشار نمکی نیز بهعنوان جاذبههای گردشگری منحصربهفرد توانستند تعداد زیادی از گردشگران را بهشهرستان جذب کرده و بهتوسعه صنعت گردشگری منطقه کمک شایانی کنند.
در آخر اگر توصیهای برای کارکنان مجتمع و جامعه محلی دارید بفرمایید.
از تمام کارکنان عزیز و جامعه محترم خوروبیابانک خواهان آن هستم که همچنان با تلاش و همدلی بهتوسعه و پیشرفت مجتمع پتاس خوروبیابانک کمک کنند. دستاوردهای اخیر ما نتیجه زحمات بیوقفه و همکاری صمیمانه شما عزیزان است. تلاشهای ما برای بهبود مستمر و دستیابی بهاهداف بلندمدت ادامه دارد و یقین دارم که با استمرار اینروحیه تلاش و همکاری بهموفقیتهای بیشتری دست خواهیم یافت.
ما در مسیر توسعه و شکوفایی قرار داریم و با تکیه بر تخصص و تعهد شما همکاران گرامی و حمایتهای بیدریغ جامعه محلی میتوانیم بهاهداف بزرگی دست یابیم. بیشک هرگام شما در مسیر پیشرفت مجتمع گامی بهسوی بهبود زندگی مردم منطقه و اعتلای نام کشور عزیزمان ایران است. از شما میخواهم که با انگیزه و انرژی مضاعف بهکار خود ادامه دهید و مطمئن باشید که تلاشهایتان همیشه مورد تقدیر و ارزشگذاری قرار میگیرد. با همت و همکاری همگانی آیندهای روشنتر برای مجتمع پتاس خوروبیابانک و شهرستان خور و بیابانک رقم خواهیم زد.