اقتصاد جهانی بر پایه توسعه پایدار
پریسا حاجیمحمدی ـ دکتری کسب و کار حرفهای

توسعه پایدار رویکردی است که هدف آن رفع نیازهای نسل حاضر و حفظ منابع برای نسلهای آینده است. برای تغییرات جهانی با تمرکز بر تولید و کنترل مصرف مسئولانه مردم برای حفظ کره زمین به نیرویی توانمند نیازمند است. گزارش اقتصاد دیجیتال ۲۰۲۴ تاثیرات زیستمحیطی رو به رشد اقتصاد دیجیتال در حال گسترش جهان را تحلیل میکند. این گزارش خواستار اقدام جسورانه از سوی سیاست گذاران، رهبران صنعت و مصرفکنندگان است. این گزارش مفصل نشان میدهد که در حالی که دیجیتالی شدن باعث رشد اقتصاد جهانی میشود و فرصتهای منحصر به فردی را برای کشورهای در حال توسعه ارائه میدهد، پیامدهای زیستمحیطی آن پرمخاطره میشود.
کشورهای در حال توسعه به دلیل شکافهای موجود دیجیتال و توسعه بهطورنابرابر هم از نظر اقتصادی و هم از نظر زیستمحیطی تحتتأثیر قرار میگیرند، اما آنها این ظرفیت را دارند که از این تغییر دیجیتال برای تقویت توسعه در کشور خود استفاده کنند. تقویت همکاری بین کشورها باعث میشود از دسترسی عادلانه به فناوریها و منابع دیجیتال اطمینان حاصل شود و حال که ناگزیر جهان پیرامون با سرعتی شگفتانگیز به سمت دیجیتالی شدن پیش میرود، نباید مدیریت منابع و انرژی و تحلیل اقتصاد جهانی نیز از این حیث دور بماند.
گزارش اقتصاد دیجیتال ۲۰۲۴ بر نیاز فوری به استراتژیهای پایدار و فراگیر از دیدگاه زیستمحیطی تأکید میکند. فناوریهای دیجیتال و زیرساختها بهشدت به مواد اولیه و منابع انرژی بستگی دارد و همراه با نیازهای رو به رشد آب و انرژی، تلفات فزایندهای را بر کره زمین وارد میکند.
برای مثال، تولید و استفاده از دستگاههای دیجیتال، مراکز داده و شبکههای فناوری اطلاعات و ارتباطات حدود ۶ تا ۱۲ درصد از مصرف جهانی برق را تشکیل میدهند. تجارت و توسعه سازمان ملل متحد خواستار تنظیم و اجرای استراتژیهای پایدار و عادلانه برای کاهش تأثیرات زیستمحیطی رو به رشد اقتصاد دیجیتال است. کشورهای در حال توسعه تاثیرات زیستمحیطی اقتصاد دیجیتال را به دوش میکشند اما مزایای نسبتا کمی از دیجیتالی شدن مواد معدنی کلیدی دریافت میکنند. کشورهای در حال توسعه به طور نامتناسبی از تاثیر تغییرات آب و هوایی رنج میبرند. با این حال، آنها در بهره بردن از مزایای اقتصاد دیجیتال جهانی ناکام هستند. این نابرابری باید معکوس شود.
دیجیتالی شدن یک استقبال و یک محرک ضروری برای رشد اقتصاد جهانی است. با این حال، باید فراگیر و پایدار باشد، زیرا دیجیتالی شدن سریع نگرانیهای زیستمحیطی را تشدید میکند.
ظهور فناوریهای جدیدتری مانند هوش مصنوعی و استخراج ارزهای دیجیتال مصرف انرژی را به میزان قابلتوجهی افزایش داده است. به عنوان مثال، مصرف انرژی استخراج بیتکوین بین سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۳، ۳۴ برابر افزایش یافت و به حدود ۱۲۱ تراوات ساعت رسید.
در سال ۲۰۲۰، انتشارات اقتصاد دیجیتال ۱.۵ تا ۳.۲ درصد از انتشار گازهای گلخانهای جهانی را شامل شد. باتوجه به اثرات زیستمحیطی اقتصاد دیجیتال، ما باید سیاستهای زیستمحیطی و دیجیتال را یکپارچه کنیم.
امروزه کشورهای در حال توسعه، تولیدکنندگان کلیدی مواد معدنی حیاتی ضروری برای اقتصاد دیجیتال هستند، آنها کلید رشد اقتصاد دیجیتالی را که شاهد آن هستیم، در دست دارند. میتوانیم دیدگاه مثبتی براساس فرصتها داشته باشیم، زیرا به اقتصاد دیجیتال برای تسریع و رشد نیاز داریم.
افزایش ۵۰۰ درصدی تقاضا برای مواد معدنی حیاتی برای دیجیتالی شدن تا سال ۲۰۵۰ پیشبینی میشود که ناشی از وسایل الکترونیک مصرفی، باتریهای خودروهای الکتریکی و ذخیره انرژی تجدیدپذیر است.
همچنین باتوجه به اهمیت روزافزون خودروهای برقی، تقاضا برای باتریهای خودروهای برقی به سرعت در حال افزایش است. اگرچه تعداد این باتریها که به پایان عمر خود میرسند در حال حاضر ناچیز است، اما مطالعات برای تعیین کمیت جریان و موجودی آنها بهتدریج اهمیت پیدا خواهد کرد، زیرا ظرفیت بالایی برای استفاده مجدد دارند و حاوی برخی مواد ارزشمند اقتصادی هستند. پیشبینی تعداد باتریهایی که قرار است سالانه تا ۲۰۵۰ استفاده شوند، مهم است.
دریچه
آخرین وضعیت سرعت اینترنت در جهان
براساس آخرین آمار اعلامی، امارات متحده عربی، قطر، کویت، بحرین و بلغارستان بیشترین سرعت اینترنت موبایل را در ماه دسامبر به خود اختصاص دادهاند.
به گزارش ایسنا، از آنجا که سرعت اینترنت یکی از فاکتورهای کیفی خدمات اینترنتی محسوب میشود، وبسایت Speedtest یکی از سایتهایی است که هر ماه شاخصهای جهانی اینترنت را در کشورها بررسی میکند.
طبق آخرین آمار منتشرشده در وبسایت اسپیدتست، تا ماه دسامبر ۲۰۲۵ میانه جهانی سرعت دانلود اینترنت موبایل ۱۰۵.۷۰ مگابیت بر ثانیه، میانه جهانی سرعت آپلود اینترنت موبایل ۱۴.۷۸ مگابیت بر ثانیه و تأخیر ۲۴ میلی ثانیه است. در حوزه اینترنت ثابت نیز میانه جهانی سرعت دانلود ۱۱۸.۵۹ مگابیت بر ثانیه، میانه جهانی سرعت آپلود ۵۹.۴۵ مگابیت برثانیه و تأخیر ۹ میلی ثانیه است.
رتبه یک تا 5 اینترنت موبایل در جهان در ماه دسامبر ۲۰۲۵ به ترتیب به امارات متحده عربی (۶۹۱.۷۶)، قطر (۵۷۳.۵۷)، کویت (۴۱۵.۶۷)، بحرین (۳۰۳.۲۱) و بلغارستان (۲۸۹.۴۱) تعلق دارد. همچنین رتبه یک تا 5 اینترنت پهنباند ثابت در جهان به ترتیب سنگاپور (۴۱۰.۰۶)، امارات متحده عربی (۳۸۲.۳۵)، فرانسه (۳۴۹.۲۵)، شیلی (۳۴۸.۴۱) و هنگ کنگ (۳۴۵.۲۵) تعلق دارد.
در این راستا توجه به این نکته ضروری است که سرعت اینترنت به موارد متعددی بستگی دارد؛ به طور مثال زیرساخت یا نوع کابل (مس یا فیبر نوری) که یک کشور برای پشتیبانی از خدمات اینترنتی خود استفاده میکند؛ بهطورمعمول، هرچه جدیدتر باشد، اتصال سریعتر خواهد بود.
همچنین نزدیکی یا اتصال به کابلهای زیردریایی هم مهم است، زیرا این کابلهای فیبر نوری زیر دریا حدود ۹۷ از دادههای ارتباطی جهان را منتقل میکنند، همچنین وسعت یک کشور، از آنجاکه هزینههای بهسازی زیرساختها اهمیت دارد؛ بنابراین هرچه کشور کوچکتر باشد، ارتقای کابلکشی ارزانتر است.