وقتی نگاهی به عقدنامه‌ها در ایران و سایر کشورهای جهان می‌اندازیم با توافقاتی روبرو می‌شویم که مرزهای مادیات را شکسته و گاه به مفاهیمی نمادین، بشردوستانه، محیط‌زیستی یا حتی طنزآمیز تبدیل شده‌اند. صمت در این گزارش به بررسی ۲۰ مورد از عجیب‌ترین مهریه‌های ثبت‌شده در ایران و جهان پرداخته است؛ از یک کیلو پیاز در هند تا آزادی زندانی در ایران.

شگفتی‌های عقدنامه‌ها در فرهنگ‌های جهانی

در گوشه و کنار جهان خواسته‌های عروس‌ها گاهی بازتابی از دغدغه‌های اجتماعی، علایق شخصی یا سنت‌های بومی است:

 حفظ کامل قرآن (عربستان)

 در یک توافق کاملا معنوی، داماد متعهد شد که کل قرآن مجید را به عنوان مهریه همسرش حفظ کند.

۱۰ هزار بطری نوشابه (هند)

یک عروس هندی برای خوشحال کردن اهالی روستای خود، مهریه‌اش را ۱۰ هزار بطری نوشابه تعیین کرد تا در مراسم عروسی بین همه پخش شود.

گربه نژاد خاص (روسیه)

 عشق به حیوانات باعث شد تا یک عروس روس، یک گربه از نژادی بسیار نادر و گران‌قیمت را به عنوان شرط ازدواج خود طلب کند.

یک کیلو پیاز (هند)

 در دوران بحران اقتصادی و گرانی شدید پیاز در هند، یک عروس در اقدامی نمادین و اعتراضی، تنها یک کیلو پیاز را به عنوان مهریه خواست.

۱۰۰ شتر (کشورهای حاشیه خلیج فارس)

 در میان خانواده‌های سنتی و ثروتمند عرب، اهدای گله‌های شتر مانند ۱۰۰نفر شتر اصیل همچنان نمادی از اعتبار و ثروت است.

یک کتابخانه کامل (مصر)

 عروسی اهل فرهنگ در مصر، مهریه خود را صدها جلد کتاب ارزشمند و ساخت یک کتابخانه خانگی توسط داماد تعیین کرد.

 تلفن همراه آیفون (اندونزی)

 نفوذ فناوری به عقدنامه‌ها؛ جایی که یک عروس اندونزیایی جدیدترین مدل آیفون را به عنوان مهریه ثبت کرد.

 یک جفت کفش دست‌دوز (آفریقای جنوبی)

 نمادی از هنر و ارزش دست‌سازه‌ها که در یک ازدواج آفریقایی به عنوان مهر عروس در نظر گرفته شد.

 یک شاخه گل رز (مالزی)

 اوج سادگی و رمانتیک بودن در یک ازدواج مالزیایی که تنها با یک شاخه گل رز رسمیت یافت.

مالکیت یک جزیره کوچک (خاورمیانه)

 در نقطه مقابل سادگی در یک ازدواج فوق‌لاکچری در خاورمیانه، سند یک جزیره اختصاصی به عنوان مهریه به نام عروس زده شد!

در ایران نیز، قانون دست زوجین را باز گذاشته تا علاوه بر سکه و ملک، شروط و تعهدات خلاقانه‌ای را ثبت کنند:

یک کیلو بال مگس

 مشهورترین مهریه نمادین در ایران که برای نشان دادن بی‌ارزش بودن مادیات در نظر گرفته شد هرچند از نظر حقوقی غیرقابل اجراست.

یک شاخه نبات

 نماد سنتی شیرینی و پایداری زندگی که بارها به عنوان تنها مهریه عروس‌های ساده‌زیست ثبت شده است.

 آموزش رانندگی

تعهد شخصی داماد برای آموزش رانندگی به همسرش تا زمان دریافت گواهینامه.

۱۰ سکه و یک جلد دیوان حافظ

 ترکیبی منطقی از پشتوانه مالی حداقلی و احترام به فرهنگ و اصالت ایرانی.

 آزادی یک زندانی

 یک اقدام بشردوستانه و تحسین‌برانگیز که در آن داماد متعهد به پرداخت هزینه آزادی یک زندانی جرائم غیرعمد می‌شود.

کاشت هزار اصله درخت

 پیوند ازدواج با محیط‌زیست برای توسعه طبیعت و آینده‌ای بهتر.

تعهد به ادامه تحصیل

 شرطی حیاتی برای زنان مدرن، مبنی بر عدم ممانعت داماد و تأمین هزینه‌های تحصیل زوجه.

یک سکه و احترام مادام‌العمر

 یک شرط ضمن عقد جالب برای تضمین آرامش روانی و جلوگیری از توهین در زندگی مشترک.

نصف یک دانگ خانه در صورت بدرفتاری

انتقال مالکیت نیم‌دانگ از خانه مشروط بر اینکه داماد در آینده بدرفتاری کند.

سخن پایانی

تلفیق این نمونه‌ها از جهان و ایران نشان می‌دهد که مهریه لزوما نباید یک عدد نجومی از وجه نقد یا طلا باشد. در حقوق ایران مهریه می‌تواند کاملا غیرمالی باشد، مشروط بر اینکه قابلیت اجرا داشته و عقلایی باشد. این روزها زوج‌های جوان و آگاه دریافته‌اند که شروط ضمن عقد مانند حق تحصیل، کار، یا شروط بازدارنده مثل جریمه بدرفتاری گاهی از خود رقم مهریه قدرت حقوقی بالاتری دارند و می‌توانند تضمین‌کننده واقعی یک زندگی برابر و سالم باشند.