دکتر صابر مرادی حنیفی – متخصص بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران در تعریف آلودگی صوتی افزود: هرگونه صدای ناخواسته و خارج از محدوده استاندارد که باعث ناراحتی و آزردگی افراد شود، آلودگی صوتی محسوب می‌شود. صداهای ناشی از ترافیک سنگین، کارگاه‌های صنعتی و بوق‌های پی‌درپی خودروها از عمده‌ترین منابع این آلودگی هستند.

وی با بیان اینکه در فضاهای شهری، آلودگی صوتی در مقایسه با محیط‌های صنعتی تأثیرات متفاوتی دارد، ادامه داد: صداهای ناگهانی، بلند و تکرارشونده در شهرها می‌توانند باعث اضطراب، استرس، اختلال خواب و حتی رفتارهای پرخاشگرانه شوند. مرادی حنیفی با تاکید بر اینکه زندگی در مناطق پرصدا می‌تواند یکی از فاکتورهای افزایش فشار خون و مشکلات قلبی و روانی باشد، افزود: این اثرات معمولا به مرور و در مواجهه طولانی‌مدت با صداهای بالای حد مجاز بروز می‌کنند؛ حتی کودکان و نوجوانانی که در معرض صداهای بیش از حد مجاز هستند دچار کاهش تمرکز و ضعف حافظه می‌شوند.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران با تأکید بر ضرورت کنترل منابع صوتی در شهرها گفت: ایجاد دیوارهای جاذب صوت در مسیرهای پرترافیک، توسعه کمربندهای فضای سبز با درختان متراکم و استفاده از مصالح ساختمانی جذب‌کننده صدا از راهکارهای مؤثر در کاهش آلودگی صوتی هستند.

او همچنین به موضوع فرهنگ‌سازی در استفاده از بوق اشاره و بیان کرد: بوق خودرو ابزاری هشداردهنده است اما در برخی موارد متاسفانه تبدیل به وسیله‌ای برای تخلیه عصبانیت شده است. اصلاح این رفتار اجتماعی از مهم‌ترین گام‌های کنترل آلودگی صوتی در کلان‌شهرها است.

مرادی درباره استانداردهای صوتی گفت: بر اساس استانداردهای ملی ایران، میزان مجاز صدا در محیط‌های صنعتی باید کمتر از ۸۵ دسی‌بل در هشت ساعت کاری باشد تا از آسیب شنوایی جلوگیری شود. در محیط‌های شهری نیز حد مجاز بین ۴۵ تا ۵۵ دسی‌بل در طول روز و کمتر از ۴۵ دسی‌بل در شب تعیین شده است.

این متخصص بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار با بیان اینکه قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض صداهای بالاتر از ۸۵ دسی‌بل می‌تواند به سلول‌های شنوایی گوش آسیب برساند و باعث افت دائمی شنوایی شود، افزود: در محیط‌های شهری این حد معمولاً کمتر است، اما اثرات روانی و عصبی آن بیشتر مشاهده می‌شود.

مرادی حنیفی در ادامه به وضعیت کلان‌شهرها اشاره کرد و گفت: در شهرهایی مانند تهران، به دلیل تراکم خودروها، موتورسیکلت‌های فرسوده و وجود کارگاه‌های صنعتی در محدوده‌های مسکونی، میزان صدا در بسیاری از مناطق بالاتر از حد مجاز است. در برخی نقاط پرترافیک، شدت صوت به بالای ۷۰ دسی‌بل می‌رسد که این رقم برای سلامت انسان خطرناک تلقی می‌شود.

او با بیان اینکه در محیط‌های صنعتی لازم است از گوشی‌های محافظ شنوایی مانند ایرپلاگ و ایرماف استفاده شود، افزود: در محیط‌های شهری نیز کاهش مواجهه با صداهای بلند، بستن شیشه‌های خودرو در ترافیک و پرهیز از سکونت در مناطق شلوغ از اقدامات مؤثر است.

مرادی حنیفی در ادامه اضافه کرد: در صنایع، اگر امکان کاهش منبع صدا وجود نداشته باشد، می‌توان با طراحی مهندسی و آکوستیک محیط، یا استفاده از موانع و عایق‌های صوتی، شدت صدا را تا حد مجاز پایین آورد.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران، با تاکید بر اینکه آلودگی صوتی پدیده‌ای خاموش اما جدی است که بر سلامت روان و جسم انسان‌ها تأثیر مستقیم دارد، اظهار کرد: باید آن را همان‌قدر جدی گرفت که آلودگی هوا را می‌گیریم. کاهش منابع صدا، فرهنگ‌سازی عمومی، نظارت بر وسایل نقلیه پرصدا و توسعه فضای سبز شهری می‌توانند نقش تعیین‌کننده‌ای در مدیریت این بحران داشته باشند.