۷ نهاد پولی ضمانت صنایع کوچک را می‌پذیرند

شکوفه حبیب‌زاده - گروه صنعت: صنایع کوچک به‌عنوان نخستین قربانیان اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها و در ادامه آن اعمال تحریم‌ها از سوی تمامی صنایع شناخته می‌شوند.

صنایعی که حمایت از آنها در جهان برعهده دولت‌هاست و به‌طور معمول دولت‌ها با سازوکارهای مختلف سعی در رفع مشکلات آنها می‌کنند. یکی از این راهکارها ایجاد صندوقی برای ضمانت این صنایع در مقابل بانک‌ها، موسسات مالی و اعتباری است، به این دلیل دولت نیز اقدام به احداث این صندوق کرده و برای گسترش و تاثیر مثبت بیشتر آن افزایش اعتبارات جدیدی را به آن اختصاص داده است. دولت یازدهم نیز در لایحه پیشنهادی خود برای بودجه سال آینده افزایش سرمایه تا ۲۵میلیون دلار به صندوق ضمانت سرمایه‌گذاری صنایع کوچک را در دستور کار خود قرار داده که البته با توجه به کسری بودجه معلوم نیست با این درخواست موافقت شود یا خیر.


پذیرش ریسک اعتباری صنایع کوچک
علی تعقلی، مدیرعامل و عضو هیات مدیره صندوق ضمانت سرمایه‌گذاری صنایع کوچک ایران نیز در گفت‌وگو با صمت گفت: ماموریت صندوق ضمانت سرمایه‌گذاری صنایع کوچک، پذیرش ریسک اعتباری صنایع کوچک در فرآیندهای تامین، تولید، فروش، پیمانکاری و تعهدات مالی است و به نوعی می‌توان گفت که این صندوق سپر بلا و محافظ واحدهای تولیدی کوچک در برابر فشارهای مالی از سوی بانک‌ها خواهد بود.
تعقلی با اشاره به ۳مشکل اساسی برای تامین مالی صنایع کوچک در شرایط موجود اظهار کرد: نرخ بالای تسهیلات، کمبود نقدینگی و منابع بانکی و وثایقی که تامین‌کننده مالی از بنگاه‌های کوچک طلب می‌کند، مشکلات اساسی تامین مالی این صنعت هستند که این صندوق تنها در بخش آخر، فعالیت‌های این بخش از صنایع را تسریع می‌کند، البته باید گفت که به‌طور غیرمستقیم در دو بخش نخست نیز فعالیت می‌کند.
مدیرعامل صندوق ضمانت سرمایه‌گذاری صنایع کوچک ایران افزود: به این ترتیب که صندوق در قبال اخذ وثایق ساده‌تر نسبت به بانک و دریافت کارمزد بسیار ناچیز، اقدام به صدور ضمانتنامه تا ۷۰درصد در مناطق توسعه‌یافته و در مناطق کمتر توسعه‌یافته تا ۸۵درصد انواع تسهیلات اعطایی بانک‌ها و موسسات مالی و اعتباری به طرح‌های اشتغالزا و دارای توجیه اقتصادی صنایع کوچک می‌کند.


۴بانک دیگر در راه پذیرش ضمانت صندوق
وی ادامه داد: بانک‌هایی که ضمانت صندوق مورد پذیرش آنهاست عبارتند از بانک ملی، صنعت‌ومعدن، کشاورزی، سینا، پاسارگاد، موسسه مالی و اعتباری کوثر و صندوق مهر امام رضا(ع) در سال گذشته این صندوق به سبب مشکلات تنها با دوبانک طرف قرارداد بود، اما امسال با ۷بانک قرارداد دارد و ۴بانک دیگر نیز در حال اضافه شدن به این مجموعه هستند. این بانک‌ها شامل سپه، اقتصاد نوین، دی و صندوق نوآوری و شکوفایی هستند که این امر در دستور کار قرار دارد. درحال‌حاضر طرح عارضه‌یابی صنعتی را برای اعطای تسهیلات به واحدهای به بهره‌برداری رسیده و واحدهای ۷۰درصد تکمیل با همکاری بانک صنعت‌ومعدن در دستور کار داریم.
عضو هیات مدیره صندوق ضمانت سرمایه‌گذاری صنایع کوچک ایران اظهار کرد: صندوق با صدور ضمانتنامه به نفع بانک‌ها و موسسات تسهیلات‌دهنده برای تولیدکنندگان، بستر را برای توسعه و تسهیل همکاری بانک‌ها و موسسات مالی و اعتباری با صنایع کوچک فراهم و نسبت به ارائه ضمانتنامه اقدام می‌کند که این امر در شرایط حاضر که بسیاری از صنایع کوچک با مشکل تامین نقدینگی و چالش‌های عدیده مالی روبه‌رو هستند می‌تواند به‌عنوان فرصتی مغتنم به‌شمار رود.
وی تصریح کرد: با توجه به ماهیت وجودی صندوق و رسالت آن در حمایت از صنایع کوچک که بیش از ۹۰درصد کل واحدهای صنعتی کشور را تشکیل می‌دهد، گسترش فعالیت صندوق می‌تواند نمود زیادی در شکوفایی صنایع کوچک داشته باشد.
تعقلی همچنین اظهار کرد: مشکل همیشگی و قدیمی صنعتگران با بانک‌ها در تامین وثایق مورد قبول آنهاست و نبود توان تولید با ظرفیت کامل حدود ۷۰درصد صنایع کوچک به دلیل کمبود نقدینگی، نقش استراتژیک صندوق را در بعد ارائه تسهیلات و ابعاد اقتصاد کلان و اطمینان‌بخشی به بانک‌ها برجسته‌تر می‌کند. درحال‌حاضر حجم بسیاری از سرمایه‌گذاری‌ها در صنایع کوچک به دلیل نبود نقدینگی به تولید کامل منتهی نمی‌شود، از این رو صندوق می‌تواند به‌عنوان بازوی محرک در چرخه اقتصادی تاثیرگذار باشد.
تعقلی در ادامه با اشاره به سرمایه ۵۰۰ میلیارد ریالی صندوق افزود: تاکنون ۴۰۰ضمانتنامه برای ۳۱ استان کشور صادر شده که این ایجاد و استمرار حدود ۱۰هزار شغل را به همراه داشته است.


سقف ۱۰میلیارد ریالی ضمانتنامه صندوق برای هر واحد صنعتی
به گفته وی، درحال‌حاضر برنامه‌ریزی این صندوق تنها برای ضمانت ۲۰۰میلیارد تومان اعتبار در سال است و سقف ریالی ضمانتنامه صندوق برای هر واحد صنعتی، ۱۰میلیارد ریال در نظر گرفته شده است و صاحبان صنایع کوچک باید مابقی وثایق را به بانک ارائه کنند. تعقلی، اولویت‌های صندوق در زمینه پذیرش ریسک اعتباری مشتریان در خدمت ضمانت تسهیلات اعطایی را سرمایه در گردش واحدهای تولیدی فعال، تکمیل حلقه‌های مفقوده خوشه‌های کسب‌وکار، طرح‌های نیمه‌تمام بالاتر از ۵۰درصد، طرح توسعه و سرمایه در گردش واحدهای صادراتی، طرح اصلاح و بهینه‌سازی مصرف انرژی، شرکت‌های دانش‌بنیان و اجزای شرکت‌های فناوری برشمرد.
مدیرعامل صندوق ضمانت سرمایه‌گذاری صنایع کوچک ایران با اشاره به اینکه درحال‌حاضر فعالیت فعلی صندوق پذیرش ریسک اعتباری صنایع کوچک است و نسبت به اعطای تسهیلات به صورت مستقیم اقدام نمی‌کند، گفت: در آینده‌ای نزدیک اعطای خطوط اعتباری و تسهیلات جزو برنامه صندوق خواهد بود که در این باره اطلاع‌رسانی خواهد شد. البته صندوق به طور غیرمستقیم نسبت به اعطای تسهیلات اقدام می‌کند. به عنوان مثال به منظور مدیریت کارا و موثر عوارض و مشکلات صنعتی موجود در صنایع کوچک که سبب تعطیلی ظرفیت تولید بنگاه‌های صنعتی کوچک شده و به‌منظور «عارضه‌یابی و اعطای تسهیلات به صنایع کوچک» با مشارکت سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران، صندوق ضمانت صنایع کوچک و بانک صنعت و معدن در یک تفاهمنامه ۳ جانبه فعالیت خود را آغاز کرد. تعقلی تصریح کرد: فرآیند انجام این طرح بدین ترتیب است که واحد صنعتی با مراجعه به نماینده صندوق ضمانت در استان مربوطه که همان شرکت شهرک‌های صنعتی استان است، درخواست عارضه‌یابی واحد صنعتی خود را ارائه می‌کند. شرکت عارضه‌یاب پس از انعقاد قرارداد با صندوق یک‌ماه مهلت دارد با استفاده از مدل‌ها عارضه موجود در آن واحد را شناسایی و گزارش خود را به صندوق برای بررسی و تایید ارسال کند. مدیرعامل صندوق ضمانت سرمایه‌گذاری صنایع کوچک ایران ادامه داد: در ادامه صندوق ضمانت طرح دریافتی از استان را به‌طور کامل بررسی کرده و در صورت تایید اقدام به صدور پیش ضمانتنامه و ارسال آن به کارگروه عارضه‌یابی می‌کند تا بانک نیز پس از مراحل قانونی نسبت به ارائه تسهیلات به آن بنگاه اقدام کند. وی بیان کرد: این طرح تنها برای واحدهای نیازمند به سرمایه در گردش یا تجهیز و نوسازی قابل اجراست. همچنین مبلغ تعیین شده برای هزینه‌های عارضه‌یابی برای هر طرح ۵۰میلیون ریال است که ۴۰درصد آن توسط صندوق و مابقی توسط بانک تامین می‌شود.


افزایش سرمایه این صندوق تا ۸میلیارد تومان
غلامرضا سلیمانی، معاون صنایع کوچک سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران در گفت‌وگو با صمت گفت: یکی از مشکلات اساسی واحدها علاوه بر کمبود نقدینگی، تامین وثایق لازم برای دریافت تسهیلات است. صندوق ضمانت صنایع کوچک تا سقف یک میلیارد تومان را برعهده می‌گیرد. به این ترتیب که این صندوق در مناطق محروم تا ۸۵درصد ضمانت تا سقف ۸۵۰ میلیون تومان و در مناطق توسعه‌یافته تا ۷۰درصد یعنی معادل ۷۰۰میلیون تومان را برعهده خواهد گرفت.
سلیمانی افزود: یکی از بزرگترین مشکلات این صندوق از یک‌سال گذشته تاکنون کمبود سرمایه اولیه بود که دولت یازدهم با افزایش سرمایه این صندوق تا ۸میلیارد تومان به آن یاری رساند. در گذشته خیلی توجه نمی‌شد که وثایق به طرح‌ها به نحوی اختصاص یابد که خسارت صندوق کم باشد و این امر مشکلاتی را برای صندوق به ارمغان آورده بود، زیرا زمانی که واحدهای تولیدی اقدام به بازپرداخت تسهیلات نمی‌کنند، بانک‌ها در نخستین فرصت اقدام به اجرا گذاشتن وثایق این صندوق می‌کنند. معاون صنایع کوچک سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران اظهار کرد: با توجه به اینکه در گذشته صندوق نزد بانک‌ها بدحساب بود، اقدام به اصلاح اصول این صندوق شد تا از خسارت‌ها جلوگیری به‌عمل بیاید. این مشکل اکنون مرتفع شده و قرارداد بین صندوق ضمانت صنایع کوچک و ۱۱ بانک بسته و روابط این دو اصلاح شده است. سلیمانی ادامه داد: امسال بین صندوق و بانک صنعت و معدن قراردادی با منابع ۱۶۰میلیارد تومانی صندوق بسته شده و بنا بر آن مقرر شده است تا طرح‌ها در صندوق مورد بررسی قرار گیرند و ریسک آنها را صندوق بپذیرد و فقط به پشتوانه بررسی‌ها و ضمانت‌های صندوق، طرح‌های مورد نظر تسهیلات دریافت کنند. 


اولویت‌بندی برای پذیرش ریسک واحدهای صنعتی
وی افزود: از آنجا که منابع صندوق محدود بوده و تنها تعداد محدودی از واحدها را می‌تواند ضمانت کند، بر اساس ۸محور طرح‌های صنایع کوچک اولویت‌بندی شده‌اند. این اولویت‌ها شامل تامین ضمانت برای دریافت تسهیلات سرمایه در گردش واحدهای تولیدی فعال است. طرح‌های مرتبط با حلقه‌های مفقوده خوشه‌های صنعتی، طرح‌های مربوط به شرکت‌های دانش‌بنیان، صنایع پیشرفته، طرح‌های با پیشرفت بالای ۷۰درصد، مزیت‌های منطقه‌ای، اثبات اهلیت صاحب طرح، ارزیابی ریسک و اعتبارسنجی طرح از جمله این اولویت‌ها هستند که پس از انجام آن ضمانتنامه صادر می‌شود.
سلیمانی در پاسخ به این پرسش که آیا این اقدام منجر به ایجاد رونق در بخش صنایع کوچک خواهد شد یا خیر، گفت: صندوق ضمانت صنایع کوچک تا ۴برابر تسهیلات درخواستی یک واحد صنعتی را تقبل می‌کند. این اقدام در نهایت بتواند برای ۱۵۰واحد صنعتی انجام شود که در مقابل ۸۰هزار واحد صنعتی کوچک رقمی نیست. معاون صنایع کوچک سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران تصریح کرد: در لایحه پیشنهادی دولت برای بودجه سال آینده آمده افزایش سرمایه تا ۲۵میلیون دلار به‌وسیله صندوق ضمانت صنایع کوچک انجام گیرد که معلوم نیست مورد موافقت نمایندگان مجلس قرار گیرد یا خیر. با توجه به اظهارنظر این دو مقام مسئول می‌توان کمی به رفع مشکلات صنایع کوچک اولویت‌دار امیدوار شد تا در روابط میان بانک و این صنایع گشایشی هرچند اندک حاصل شود.


چاپ