تجارت خارجی سیستان و بلوچستان؛ چشم‌اندازها و دستاوردها

گروه استان‌ها: استان سیستان و بلوچستان، به دلیل همجواری با افغانستان و پاکستان و برخورداری از ۱۲۰۰ کیلومتر مرز خاکی با این دو کشور و داشتن ۳۰۰ کیلومتر مرز ساحلی در کنار دریای عمان، موقعیت جغرافیایی ویژه‌ای دارد.

دسترسی به آب‌های آزاد بین‌المللی خارج از تنگه هرمز و امکان ارتباط با کشورهای شرق آسیا، شبه قاره هند، کشورهای حاشیه خلیج‌فارس و بازارهای افریقایی، از دیگر ظرفیت‌های طبیعی این استان است.
نگاهی به آمار عملکرد استان سیستان و بلوچستان نشان می‌دهد این استان از هدف‌گذاری‌های انجام شده در برنامه پنجم توسعه در سال‌های ۱۳۸۹ تا ۱۳۹۲، حتی فراتر نیز رفته است. صادرات ۳۰۰۰۰۶۴۶۴ دلاری استان در ۹ ماه امسال، بیانگر تحقق ۸۸ درصد از برنامه هدف استان است. به گفته نادر میرشکار، مدیر سازمان صنعت، معدن و تجارت استان، با پیگیری مسئولان بخش دولتی و خصوصی و با برنامه‌ریزی‌های کلان و عملیاتی شدن آنها، پیش‌بینی می‌شود بقیه اهداف مورد نظر نیز تحقق یابد و استان حتی از برنامه‌های خود نیز فراتر برود.
صادرات
مجموع صادرات از گمرکات و بازارچه‌های مرزی سیستان و بلوچستان در ۹ ماه امسال، ۶۷۲۰ فقره اظهارنامه به وزن ۷۴۶۵۲۹ تن و ارزش دلاری ۳۰۰/۰۰۶/۴۶۴ بوده که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، از نظر وزنی ۴ درصد کاهش و از لحاظ ارزش، ۲۳ درصد افزایش داشته است.
مصالح ساختمانی (سیمان)، قیر، تخم گشنیز، سیب درختی و محصولات شیمیایی و صنعتی، اقلام عمده صادراتی سیستان و بلوچستان را تشکیل می‌دهند، از مهم‌ترین بازارهای محصولات این استان می‌توان به افغانستان، پاکستان، کشورهای حوزه خلیج‌فارس و ارمنستان اشاره کرد.

واردات
تعداد ۲۴۲۳ فقره اظهارنامه وارداتی به وزن ۷۴۳۲۳۲ تن و ارزش ۷۶۰۸۲۹۶۵۸ دلار، آمار واردات استان از طریق گمرکات و بازارچه‌های مرزی استان در ۹ ماه امسال است. بررسی‌ها نشان می‌دهد این آمار نسبت به مدت مشابه سال قبل، شاهد افزایش ۷۷ درصدی در وزن و افزایش ۵۱ درصدی در ارزش بوده است. برنج، گندم، کنجد، دام زنده، نخود، پارچه و کالاهای صنعتی و خانگی، اقلام عمده وارداتی سیستان و بلوچستان را تشکیل می‌دهند. این اقلام بیش از همه از افغانستان، پاکستان، امارات، استرالیا، چین، عمان و هند وارد می‌شوند.

صادرات به پاکستان
مجموع صادرات از گمرکات و بازارچه‌های مرزی سیستان و بلوچستان به پاکستان در ۹ ماه امسال، ۱۹۳ میلیون و ۱۹۰ هزار و ۹۸۷ دلار است که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، افزایش ۱۱ درصدی داشته است. آمار نشان می‌دهد مجموع صادرات استان در ۹ ماه امسال، برابر با ۳۰۰ میلیون و ۶ هزار و ۴۶۴ دلار بوده که از این رقم، حدود ۶۴/۳ درصد صادرات به پاکستان انجام شده است.
اصلی‌ترین صادرات سیستان و بلوچستان به پاکستان، مصالح ساختمانی (سیمان)، قیر، تخم گشنیز، سیب درختی و محصولات شیمیایی و صنعتی هستند.

واردات از پاکستان
مجموع واردات سیستان و بلوچستان از پاکستان از طریق گمرکات و بازارچه‌های مرزی استان در ۹ ماه امسال، ۱۵۱ میلیون و ۹۵۸ هزار و ۹۵۲ دلار بوده و بررسی آمار نشان می‌دهد نسبت به مدت مشابه سال قبل، کاهش ۳۴ درصدی داشته است، این رقم نشان می‌دهد در مجموع ۲۰ درصد واردات استان در ۹ ماه امسال، از پاکستان بوده است. برنج خوراکی، گندم، کنجد، دام، نخود، پارچه، لوازم یدکی خودرو، کالاهای صنعتی و خانگی، عمده اقلام وارداتی استان از پاکستان هستند.

صادرات به افغانستان
کل صادرات از گمرکات و بازارچه‌های مرزی استان به افغانستان در ۹ ماه امسال، ۱۰۳ میلیون و ۶۱۶ هزار و ۶۸۸ دلار است که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، ۵۷ درصد افزایش داشته است. براساس آمار، از مجموع صادرات استان، ۳۴/۵ درصد به افغانستان بوده است. مصالح ساختمانی (سیمان)، قیر، تخم گشنیز، سیب درختی و محصولات شیمیایی و صنعتی، عمده کالاهای صادراتی استان به افغانستان هستند.

واردات از افغانستان
کل واردات از کشور افغانستان از طریق بازارچه‌های مرزی استان در ۹ماه امسال به ارزش ۷۸۳۸۳۰ دلار بوده که بررسی‌ها نشان می‌دهد نسبت به مدت مشابه سال قبل با کاهش ۸۹درصدی روبه‌رو بوده است. براساس آمار موجود، می‌توان گفت در ۹ ماه امسال، تنها یک درصد واردات سیستان و بلوچستان از افغانستان انجام شده است.

کشورهای هدف
تانزانیا، اوگاندا، سومالی، زنگبار، هند، کشورهای آسیای میانه و آسیای جنوب شرقی، چین، افغانستان، پاکستان، عمان، عراق، امارات و ارمنستان، مهم‌ترین بازارهای هدف کالاهای سیستان و بلوچستان هستند. از مهم‌ترین کالاهای صادراتی استان می‌توان به مصالح ساختمانی، مواد غذایی، میگو، مواد معدنی، محصولات بهداشتی، محصولات صنعتی، خدمات فنی مهندسی و... اشاره کرد.
میزکالایی خرما و صنایع تبدیلی، میزکالایی صنایع دستی و فرش دستباف، میزکالایی تخصصی محصولات کشاورزی (اعم از باغی، گلخانه‌ای، جالیزی)، میزکالایی کانی‌های معدنی، میزکالایی صنایع شیلاتی و فرآورده‌های دریایی، ۵ میزکالایی تخصصی است که در استان برای ۶ ماه دوم ۱۳۹۳ در نظر گرفته شده است، از سوی دیگر دو میز کشوری در سال ۱۳۹۳ برای استان در نظر گرفته شده که عبارتند از میز کشوری پاکستان در دی‌ماه و میز کشوری افغانستان در اسفندماه.


چاپ