تولد نوزادانی با درد

گوشی را نگه می‌دارد و رو به همکارش می‌گوید: «آقا شما بخش مراقبت از مادران معتاد می‌شناسی؟» دوباره می‌گوید: «نه همکارم هم اطلاعی ندارد، چنین بخشی نیست، اگر بود وصل می‌کردم.» عجیب نیست که کارکنان بیمارستان امام خمینی اطلاعی از بخشی که مخصوص نگهداری مادران باردار معتاد و به دنیا آوردن نوزادان معتاد است، نداشته باشند. یک سال بیشتر است که قائم‌مقام دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر که زیر نظر وزارت کشور اداره می‌شود تغییر کرده و حالا دیگر عملا چنین بخشی هویت واقعی ندارد. پیش از این در زمان قائم‌مقامی طاهری در ستاد، این بخش به‌صورت نیمه رسمی فعالیت می‌کرد. حالا و در دولت جدید هم جزینی، قائم‌مقام دبیرکل ستاد مبارزه با موادمخدر درباره برنامه‌های ستاد برای نوزادان معتاد و آمار تعداد این نوزادان می‌گوید که آماری از نوزادان معتاد ندارد و تاکنون نیز هیچ مطالعه‌ای برای شناسایی نوزادان معتاد انجام نشده است.
کمتر از ۱۰ روز پیش بود که زنی در خرابه‌های زیر پل در یکی از متروکه‌های پایتخت نوزادی به دنیا آورد. این زن به همراه شوهرش با لبخند نوزادی را رو به لنز دوربین عکاسان می‌گیرند که وضعیت ظاهرشان نشان می‌داد هر ۲ کارتن خواب‌اند و از اعتیاد رنج می‌برند. هیچ‌کس اما نپرسید که نوزاد معتاد از چه رنج می‌برد؟ با دردی که به همراهش متولد شده چطور بزرگ می‌شود؟


وزارت بهداشت باید وارد شود
در کشوری به وسعتی که برای مقابله با بحران‌های مواد مخدر گسترده است اما هنوز برای کودکانی که ممکن است از دل زنانی که خواسته و ناخواسته به ورطه اعتیاد کشیده شده‌اند برنامه‌ای در دست نیست. به گفته سعید صفاتیان، کارشناس مواد مخدر ساماندهی این موضوع باید با هماهنگی وزارت بهداشت و ستاد مبارزه با موادمخدر باشد اما هنوز نیازمند یک پی‌نویس است که نگاشته شود. او به گروه آینه می‌گوید: افراد زیادی در کشور هستند که هم زن و هم مرد معتاد می‌باشند. گفته می‌شوداز۱میلیون معتاد در کشور ۶۰۰ هزار نفر از آنها صددرصد خانم‌هایی هستند که باردارند و نوزادانی معتاد به دنیا می‌آورند.
او زمانی را به یاد می‌آورد که در ستاد مبارزه با مواد مخدر به عنوان معاون درمان مشغول به کار بود و در بیمارستان امام خمینی هم بخشی برای نگهداری از نوزادان معتاد وجود داشت: من زمانی که در ستاد مبارزه با مواد مخدر بودم بیمارستان امام خمینی بخش ویژه‌ای برای نگهداری از این نوزادان داشت. مادری که معتاد بود و فرزندی به دنیا می‌آورد آنجا تحت درمان و مراقبت بودند. حالا نمی‌دانم و اطلاع دقیق ندارم که این مرکز هنوز هم فعال باشد. کاری که برای این نوزادان انجام می‌شد این بود که به آنها شربت پاراگوریک خورانده می‌شد چراکه این نوزادان دچار سندروم محرومیت بودند و برای ترک دادن بدن آنها از مواد باید به آنها دارو داده می‌شد. البته این شربت به نوزاد و مادر داده می‌شود.
او هم از نبود آماری مشخص در این زمینه انتقاد دارد «جمع‌آوری آمار کاری است که ستاد مبارزه با مواد مخدر باید انجام دهد. این آمار قابل پنهان‌کاری نیست چراکه در هرکجای دنیا خانمی که معتاد باشد و فرزندی به دنیا بیاورد نوزادش معتاد خواهد بود و این بستگی دارد که بدانیم چند زن معتاد و باردار داریم و آنها چند نوزاد معتاد به دنیا می‌آورند. این پیشنهاد باید به ستاد مبارزه با مواد مخدر ارائه شود یا حداقل در ستاد گزارشی از ۵ بیمارستان بزرگ کشور تهیه شود. ممکن است حتی در مناطق پایین شهر که درآمد مردم کمتر هم هست این پژوهش قابل بررسی باشد. این آمار در یک ماه به‌طور تقریبی مشخص می‌کند که چه تعداد زن باردار معتاد و چه تعداد نوزاد معتاد داریم تا برای این آمار مرکزی برای نگهداری از زنان باردار و معتاد و نوزادشان تهیه شود.»


او معتقد است زن و مردی که معتاد و کارتن‌خواب هستند به‌طور طبیعی نوزاد معتاد به دنیا می‌آورند و این کار می‌تواند حتی از سوی وزارت بهداشت هم انجام شود چراکه کار وزارت بهداشت ارائه آمار و کار ستاد مبارزه با مواد عملیاتی است.
علائم نوزادان معتاد با معتادان دیگر فرق چندانی ندارد جز اینکه به‌دلیل ناتوانی در سخن گفتن درد را با گریه بروز می‌دهند. صفاتیان می‌گوید: عموما سندروم محرومیت علائمی همچون خمیازه بیش از حد، درد بدن، پیچیدن به خود، اسهال، تب شدید، عرق کردن و بیحالی و کمبود وزن به همراه دارد و این در صورتی است که مشکلات مغزی نداشته باشند. البته مصرف تریاک، خماری بیش از حد را منجر می‌شود و فشار روی پوست و قرمزی و بی‌قراری و گریه با صدای کم یا صدای زیاد است. به گفته این کارشناس اگر تریاک مصرف شود، اثرات آن قابل درمان است اما در صورتی‌که هروئین و مواد روانگردان و شیشه مصرف شود اثرات روانی شدیدی در کودک به جای می‌ماند که به سادگی قابل جبران نیست و آنها افراد طبیعی برای جامعه نیستند. آمارهای این کارشناس نشان می‌دهد که در حال حاضر ۲۵ درصد کل زنان مصرف شیشه دارند. به‌طور تقریبی ۴۰ هزار مصرف‌کننده زن معتاد به شیشه داریم و همین آمار می‌تواند نشان دهد که چه تعداد باردارند و چه تعداد نوزاد معتاد به دنیا آورده‌اند. نوزادانی که با بار روانی و عصبی پا به دنیا می‌گذارند بار گران هزینه این کودکان و رشد آنها در آینده بر دوش وزارت بهداشت است.


چاپ